Дүниежүзілік сайлау күнін атап өту 2005 жылы ЕЕСҰҚ ұйымдастыруымен бастау алды. Өткен жылы 6 ақпанда бұл күннің 20 жылдығы атап өтілді. Негізінен дүниежүзілік сайлау күні ақпанның алғашқы бейсенбісінде атап өтіледі. Бұл реттіліктің де өзіндік мәні бар, өйткені халықаралық сайлау туралы келісімдерге ақпан айының басында қол қойылған.
Шындығында, сайлау күнінің өзіндік маңызы жоғары, яғни азаматтардың сайлау құқықтарын қамтамасыз ету, сайлау процесін жетілдіру мәселесіне қоғам назарын аударуға негізделген. Бір сөзбен айтқанда, демократиялық сайлаудың маңыздылығын ескере отырып, сайлаушылардың белсенділігін арттыруды көздейді.
Қазақстанда да сайлаудың маңызын халық толық түсіне бастады. Бұл елдегі саяси науқандардың әділ әрі ашық өтуінің нәтижесі деп түсінуіміз керек. Осыдан 5 жыл бұрын елімізде ауыл әкімдерін сайлау бастау алды. Сол уақыттан бері Жалағаш ауданының өзінде қаншама ауыл әкімін халық сайлады. Елді мекендер ішінде бірнеше рет әкім сайлауы өткен ауылдар да бар.
Былтыр Жалағаш ауданында 7 ауылдық округ әкімдерін және 1 мәслихат депутатын сайлау өтті. Оның ішінде Қаракеткен, Бұқарбай батыр, Аламесек ауылдық округ әкімдерін сайлау жоспарға сәйкес өтті. Ал Аққыр, Еңбек және Мәдениет ауылдық округ әкімдерін сайлау жоспардан тыс өтті.
Сайлау науқаны кезінде 8 дауыс беру учаскесінде жалпы 61 саяси партия мен қоғамдық бірлестіктің байқаушылары және сенімді өкілдері қатысты. 23 сайлау учаскенің 145 мүшесі қолданыстағы заңнама талаптарына сай сайланып, комиссия құрамы толықтырылып келеді. Бүгінде комиссия мүшелері арасында бос орын жоқ.
Облыстық сайлау комиссиясы мен оқу академиясының бірлескен көшпелі оқыту семинарына 62 аудандық және учаскелік сайлау комиссиясы қатысып, тестілеуден өтті. Бұдан басқа аумақтық сайлау комиссиясы тарапынан сайлау комиссияларының мүшелерімен 21, сайлау процесінің басқа да қатысушыларымен 32 мәрте біліктілігін арттыру бағытында оқу-семинар өтті. Семинарға 194 адам қатысты. Сондай-ақ мүгедектігі бар адамдардың құқықтары мен қажеттіліктері бойынша 212 сайлау комиссиясының мүшелері толық тестілеуден өтті.
Сайлау жүйесін насихаттау бағытында бірқатар іс-шаралар жүзеге асырылды. Тарқатып айтсақ, дүниежүзілік сайлау күніне орай аудандық, округтік, учаскелік сайлау комиссиялары мен ардагерлер, студенттер және оқушылардың қатысуымен 7 іс-шара өткізіліп, 6 мәрте ақпараттық материал және әлеуметтік желілерге пост жарияланды.
Сонымен қатар ауданның аумақтық сайлау комиссиясы жанынан жас сайлаушылар клубы құрылып, ережесі бекітілді. Жас сайлаушылар клубының құрамы аудандағы белсенді жастар арасынан 7 адаммен жасақталды.
Ақпараттық қамтамасыз ету бағыты бойынша өткізілген ауылдық округ әкімінің сайлауы туралы ақпарат жергілікті бұқаралық ақпарат құралдарына және аудан әкімдігінің ресми сайтындағы «Сайлау» бөліміне тұрақты жарияланып, күнтізбелік баннерлер, билбордтар, аудиожазбалар сайлаушылар назарына тұрақты жеткізіліп келеді. Биыл өкілеттілігі аяқталатын 1 кент және 5 ауылдық округ әкімдерінің сайлауы өткізіледі.
Жалпы Жалағаш ауданының сайлау комиссиясы аудан төңірегінде саяси науқандардың ашық әрі әділ өтуін қамтамасыз етуде нәтижелі жұмыс атқарып келеді. Бұл бағыттағы атқарылған жұмыс та лайықты бағалануда. Мәселен, 2024 жылы 1 қалалық және 7 аудандық сайлау комиссиялары арасында Жалағаш аудандық сайлау комиссиясының хатшысы Даша Қожақұлова «Үздік аудандық сайлау комиссиясының хатшысы» номинациясына ие болды. Сондай-ақ аудандық, учаскелік, округтік комиссия мүшелері Орталық сайлау комиссиясы төрағасының, облыстық сайлау комиссиясы төрағасының, аудандық сайлау комиссиясы төрағасының алғыс хаттары және «Құрмет» грамоталарымен марапатталды.
Жалпы сайлау тек үміткерлерге ғана емес, сайлаушыларға да үлкен мүмкіндік болып табылады. Сондықтан барлық сайлаушы саяси науқанның маңызын терең түсіне отырып, дұрыс таңдау жасауда жауапкершілікті бірінші орынға қоюы керек. Міне, осыдан-ақ саяси науқан барысында жауапкершіліктің қос тарапқа да қажеттігін анық байқауға болады.
Шарабан ҚАЛЫБАЕВ,
Жалағаш аудандық
сайлау комиссиясының төрағасы
Пікірлер жоқ. Бірінші болыңыз!