Қазіргі құқықтық мемлекет жағдайында сот төрелігінің сапасы мен әділдігі қоғамның сенімін айқындайтын негізгі өлшемдердің бірі болып отыр. Осы жүйеде ерекше орын алатын буын — кассациялық сот сатысы. Ол тек заңның дұрыс қолданылуын қадағалап қана қоймай, төменгі сатыдағы сот актілерінің әділдігіне баға беретін соңғы инстанция ретінде қызмет етеді.

        Кассациялық соттың басты міндеті — істің фактілік жағын қайта қарау емес, құқық нормаларының дұрыс түсіндіріліп, қолданылғанын тексеру. Бұл ерекшелік оны апелляциялық соттан айқын ажыратады. Егер апелляция істің мән-жайын қайта зерттеп, дәлелдемелерді бағалауға құқылы болса, кассация тек құқықтық қателіктерді түзетуге бағытталады.

       Кассациялық соттың шешімдері құқық қолдану тәжірибесінің бірізділігін қалыптастырады. Бірдей немесе ұқсас істер бойынша әртүрлі шешімдердің шығуын болдырмау — сот жүйесіне деген сенімді арттыратын маңызды фактор. Осы тұрғыдан алғанда кассациялық саты — құқықтық тұрақтылықтың тірегі.

       Сот практикасының біркелкілігі тек заңгерлер үшін емес, қарапайым азаматтар үшін де маңызды. Өйткені әрбір адам өз ісінің заң аясында әділ қаралатынына сенімді болуы тиіс. Кассациялық сот осы сенімді нығайтатын негізгі институттардың бірі.

        Сот жүйесі — қателіктен ада емес құрылым. Дегенмен маңыздысы — сол қателікті түзету тетіктерінің болуы. Кассациялық тәртіп дәл осы міндетті атқарады. Төменгі соттарда кеткен құқықтық қателіктерді анықтап, заңды қалпына келтіру арқылы ол әділеттіліктің соңғы қорғаны ретінде көрінеді.
Бұл процесс тек формальды тексеру емес, терең құқықтық талдауды талап етеді. Әрбір іс бойынша заң нормаларының мазмұны, сот шешімінің уәжділігі, дәлелдемелердің құқықтық бағалануы жан-жақты сараланады.

       Сот жүйесінің ашықтығы — демократиялық қоғамның маңызды талабы. Кассациялық сот істері көбіне құқықтық даулардың түйінін шешетіндіктен, оның шешімдері қоғам үшін айрықша мәнге ие. Бұл сатыда қабылданған қаулылар құқықтық түсіндірудің үлгісі ретінде де қызмет атқарады.
Сот приставы ретінде байқайтынымыз — сот актілерінің орындалуы тек заңдық міндет қана емес, ол қоғамдағы тәртіп пен сенімді қалыптастыратын фактор. Кассациялық соттың шешімдері осы процестің заңды негізін бекітіп береді.
        Кассациялық сот — сот жүйесінің соңғы сүзгісі ғана емес, сонымен қатар құқықтың біркелкі қолданылуын қамтамасыз ететін маңызды институт. Ол әділеттілікті түпкілікті орнықтыруға, заң үстемдігін бекітуге және азаматтардың сот жүйесіне деген сенімін арттыруға қызмет етеді.

Жалағаш аудандық сот әкімшісінің

бас маман-сот приставы

М.Алиякбаров